|
DC&PT -
Thời Sự 2009
Nhận
định của một số đài ngoại quốc
về
Bản Tường trình Nhân quyền ở Việt Nam
của
Bộ Ngoại giao Mĩ
LTS: Ngày 25. 2 Bộ Ngoại giao Mĩ đã công bố Bản Tường trình về Nhân quyền
2008, trong đó có đề cập tới Việt Nam. Ba đài phát thanh quốc tế có chương
trình tiếng Việt đã có nhận định về Bản Tường trình này.
Hoa Kỳ: Nhân quyền
tại Việt Nam vẫn không được cải thiện
Thanh
Quang, phóng viên RFA
Bộ Ngọai giao Hoa Kỳ hôm thứ
Tư 25-2 đã công bố bản phúc trình nhân quyền năm 2008, đề cập tới tình trạng
tiếp tục đàn áp nhân quyền tại nhiều nước trên thế giới, kể cả Việt Nam.
RFA PHOTO
Hôm 25-2-2009, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ tổ chức họp báo
công bố phúc trình thường niên về tình hình nhân quyền trên thế giới.
Bản phúc trình thường niên
về tình hình nhân quyền thế giới năm 2008 của Bộ Ngọai Giao Mỹ lưu ý về hành
động vi phạm nhân quyền tiếp diễn đáng ngại tại nhiều nơi, từ Trung Quốc,
Bắc Hàn, Miến Điện, Việt Nam cho tới các nước cộng hòa thuộc Liên Xô cũ,
một số nước ở Trung Đông, Phi Châu và Châu Mỹ La Tinh.
Lên tiếng trong lời mở đầu
cho bản phúc trình nhân quyền 2008, Ngọai trưởng Hoa Kỳ Hillary Clinton cho
biết: “Hoa Kỳ không những ra sức theo đuổi các lý tưởng trên đất Mỹ, mà
còn xúc tiến việc tôn trọng nhân quyền nhiều hơn khi Hoa Kỳ tiếp cận với các
quốc gia và dân tộc trên khắp thế giới.”
Hoa
Kỳ không những ra sức theo đuổi các lý tưởng trên đất Mỹ, mà còn xúc tiến
việc tôn trọng nhân quyền nhiều hơn khi Hoa Kỳ tiếp cận với các quốc gia và
dân tộc trên khắp thế giới.
Ngọai
trưởng Hillary Clinton
Nhân quyền tại VN
Phần dành cho Việt Nam mở đầu với nhận xét rằng nước Cộng Hòa Xã Hội
Chủ Nghĩa Việt Nam, với dân số khỏang 86 triệu, là một nước độc đóan do Đảng
CSVN cai trị.
Cuộc bầu cử Quốc Hội hồi tháng 5 năm 2007 đã diễn ra trong không khí
thiếu tự do mà cũng chẳng công bằng, vì tất cả ứng cử viên đều bị xem xét
nghiêm ngặt bởi Mặt Trận Tổ Quốc - tổ chức ngọai vi của Đảng Cộng Sản có
nhiệm vụ theo dõi các tổ chức quần chúng.
Vẫn theo bản phúc trình thì thành tích nhân quyền của Việt Nam trong
năm qua vẫn chưa thỏa đáng, khi nhà cầm quyền tiếp tục ngăn chận các quyền
tự do căn bản như tự do báo chí, tự do bày tỏ cảm nghĩ, tự do hội họp;
cùng với hành động đàn áp những người bất đồng chính kiến, bắt giữ các nhà
dân chủ khiến nhiều người phải bỏ nước lánh nạn, trong khi người dân
không thể thay đổi chính phủ bằng lá phiếu, các hoạt động chính trị bị
ngăn cấm.
Phần về Việt Nam trong phúc trình của Bộ Ngoại giao Hoa
Kỳ.
Bản phúc trình cho biết vào cuối năm ngóai, Hà Nội giam
cầm ít nhất 35 tù nhân chính trị, đồng thời trích dẫn lời của các quan
sát viên quốc tế nói rằng con số này còn cao hơn nhiều - đã lên tới hàng
trăm.
Bản phúc trình cũng đề cập
tới hành động đàn áp, giam cầm của công an, tình trạng kỳ thị sắc tộc, buôn
bán phụ nữ, trẻ em tiếp diễn, những người hoạt động tích cực cho công
đòan thì bị bắt giữ, hù dọa trong khi chính phủ hạn chế quyền của công
nhân.
Luật
pháp Việt Nam quy định tội hình đối với quan chức tham nhũng; tuy nhiên, chính
phủ không thực hiện luật này một cách hiệu quả. Nạn tham nhũng tiếp tục
là vấn đề lớn của Việt Nam.
Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ
Bản phúc trình đặc biệt lưu
ý tới tệ nạn tham nhũng lan tràn, đề cập tới nhiều trường hợp tham nhũng
của các quan chức, và nêu rõ tình trạng thiếu minh bạch trong việc giới cầm
quyền thu hồi, chiếm dụng đất đai của người dân, buộc họ phải di dời để
dành chỗ thực hiện những dự án cơ sở hạ tầng.
Tiểu tựa “Tham nhũng trong
chính phủ và vấn đề minh bạch” của bản phúc trình mở đầu rằng: “Luật pháp
Việt Nam quy định tội hình đối với quan chức tham nhũng; tuy nhiên, chính
phủ không thực hiện luật này một cách hiệu quả, khiến nhiều khi các quan
chức dính líu tham nhũng không bị trừng phạt. Nạn tham nhũng tiếp tục là
vấn đề lớn của Việt Nam”.
Riêng về vấn đề tự do tôn giáo,
bản phúc trình cho biết hiến pháp và các nghị định của chính phủ Việt Nam
có quy định về tự do thờ phượng, nhưng khó khăn tiếp diễn trong việc thực
hiện Khung Pháp lý về Tôn giáo.
Rắc rối chủ yếu diễn ra tại
cấp địa phương, nhưng trong một số trường hợp, chính quyền trung ương cũng
đình hõan việc thực thi khung pháp lý này.
Bản phúc trình lưu ý rằng những
Giáo hội bị hạn chế nghiêm trọng khi họ tổ chức những hoạt động mà nhà cầm
quyền xem là mang tính chính trị hay thách thức quyền lực của họ, nhất là
có liên quan đến Giáo Hội Phật giáo Hòa Hảo, Giáo Hội Phật giáo Việt Nam
Thống nhất, Giáo hội “Tại Gia” của người thiểu số Tây Nguyên…
Vẫn còn nhiều hạn
chế
Mặc dù Hà Nội lập luận rằng
trong những năm gần đây Việt Nam đã đạt được thành quả lớn lao trong việc
bảo đảm và phát triển tự do của người dân trong mọi lãnh vực, kể cả các
quyền tự do ngôn luận, báo chí, thông tin, nhưng bản phúc trình năm nay của
Bộ Ngọai giao Hoa Kỳ lưu ý rằng Việt Nam vẫn tiếp tục hạn chế tự do ngôn
luận, đặc biệt liên quan đến những phát biểu chỉ trích giới lãnh đạo, hay
xúc tiến nền chính trị đa nguyên hoặc nền dân chủ đa đảng.
Nhà
cầm quyền Việt Nam tiếp tục những biện pháp hạn chế, đàn áp tự do báo chí,
ngôn luận, hội họp, lập hội. Hoa Kỳ vẫn còn lo ngại về tình trạng buôn bán
phụ nữ, trẻ em Việt Nam.
Karen Steward, Trợ lý Ngọai trưởng
Mỹ
Bản phúc trình không quên nêu
lên trường hợp công an Việt Nam hồi tháng 9 năm ngóai đã đánh đập một ký
giả của hãng thông tấn AP, khi ông đến nơi để làm phóng sự về buổi cầu nguyện
của Giáo dân tại khu vực Tòa Khâm Sứ cũ ở Hà Nội.
Liên quan tới các vấn đề này,
bà Karen Steward, Quyền Trợ lý Ngọai trưởng Mỹ đặc trách các vấn đề Dân
chủ, Nhân quyền và Lao động tuyên bố rằng: “Nhà cầm quyền Việt Nam tiếp
tục những biện pháp hạn chế, đàn áp tự do báo chí, ngôn luận, hội họp, lập
hội. Hoa Kỳ vẫn còn lo ngại về tình trạng buôn bán phụ nữ, trẻ em Việt
Nam.”
Vẫn theo bà Steward, thì nói
chung Hoa Kỳ nhận thấy tình hình nhân quyền ở Việt Nam vẫn chưa thỏa
đáng.
Ngoài Việt Nam, bản phúc trình
nhân quyền 2008 của Hoa Kỳ cũng mạnh mẽ chỉ trích thành tích nhân quyền của
Trung Quốc, chỉ một tuần sau khi Ngọai trưởng Hillary Clinton hạ thấp mối
quan ngại nhân quyền khi bà viếng thăm Bắc Kinh, tuyên bố rằng vấn đề
nhân quyền không nên gây trở ngại cho công cuộc hợp tác song phưong để giải
quyết cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu cùng và những vấn đề quan trọng
khác.
Bản phúc trình cũng không bỏ
qua Liên Bang Nga, cho rằng các quyền tự do dân sự ở đó “đang bị bao vây”,
và lưu ý về tình trạng tung ra những luật lệ han chế các nhóm phi chính
phủ và các phương tiện truyền thông, kể cả Internet.
Qua việc theo dõi tình hình
nhân quyền tại hơn 190 quốc gia trong năm ngóai, bản phúc trình của Bộ Ngọai
Giao Hoa Kỳ cũng mạnh mẽ chỉ trích những nước khác, kể cả Bắc Hàn, Miến
Điện, Iran, Iraq, Syria, Afghanistan, Cuba, Somalia, Zimbabwe.
Về tình hình nhân quyền tại
chính Hoa Kỳ, qua đọan mở đầu gây nhiều ngạc nhiên, bản phúc trình nhìn nhận
những mối quan ngại của thế giới về thành tích nhân quyền tại chính nước
Mỹ, sau khi có nhiều cáo giác liên quan hành động tra tấn, sách nhiễu tù
nhân bị bắt trong “Cuộc chiến chống khủng bố” của Hoa Kỳ.
Trích: RFA 26.2
__________________________
Tiếp tục bị tố cáo vi phạm nhân quyền
Trọng Nghĩa/RFI
''Chưa thể hài lòng được'' (unsatisfactory).
Trên đây là từ ngữ được bộ ngoại giao Mỹ dùng để đánh giá tình hình nhân
quyền trong nước. Dưới nhãn quan của Washington, Việt Nam vẫn là một nhà
nước chuyên chế, nơi các phong trào ly khai bị nghiêm cấm, người dân có
thể bị giam giữ vì những hoạt động chính trị.
Trong bản báo cáo thường niên công bố
ngày 25/02/2009, bộ ngoại giao Hoa Kỳ đánh giá ''chưa thể hài lòng được''
về thành tích cải thiện tình trạng nhân quyền của chính phủ Việt
Nam.
Dưới nhãn quan của Washington, Việt Nam
vẫn là một nhà nước chuyên chế, nơi các phong trào ly khai bị nghiêm cấm,
trong lúc người dân có thể bị giam giữ vì những hoạt động chính trị.
Vẫn có ít nhất 35 tù nhân chính trị bị
cầm giữ
Tổng kết tình hình năm 2008, bản báo
cáo ghi nhận trước hết là cho đến cuối năm ngoái, vẫn có ''ít nhất 35 tù nhân
chính trị'' bị giam giữ và theo một số nguồn tin quốc tế, thì số tù nhân
này có thể lên đến cả trăm người.
Theo bộ ngoại giao Mỹ, hiện tượng buôn
người cũng là một vấn đề đáng lo ngại, cũng như tệ nạn bạo hành và phân
biệt đối xử nhắm vào phụ nữ.
Một trong những yếu tố khác được báo
cáo nhấn mạnh là tình trạng tham nhũng, nhất là trong giới chức chính quyền.
Đối với bộ ngoại giao Mỹ, ở Việt Nam vẫn thiếu minh bạch trong chính sách
''trưng thu đất đai và di dời cư dân để lấy chỗ xây dựng các đề án hạ
tầng cơ sở ».
Theo ghi nhận của hãng tin Pháp AFP,
vào năm ngoái, chính quyền Việt Nam đã bác bỏ bản báo cáo của bộ ngoại giao
Mỹ, xem đấy là những nhận xét thiếu khách quan, dựa trên các thông tin
sai lạc, thiếu thiện ý.
Đối với Hà Nội, thì trong những năm gần
đây, Việt Nam ''đã đạt những thành tựu lớn trong việc bảo đảm và phát
huy các quyền tự do cho người dân trong mọi mặt, trong đó có quyền tự do
ngôn luận tự do báo chí và tự do thông tin'' .
Tuy vậy, theo báo cáo vừa công bố của
bộ Ngoại giao Mỹ, Việt Nam vẫn tiếp tục hạn chế các quyền tự do ngôn luận,
nhất là đối với ''những lời chỉ trích cá nhân các lãnh đạo chính phủ,
hô hào đa nguyên chính trị hay dân chủ đa đảng''.
Bản báo cáo đặc biệt nêu bật vụ công
an Việt Nam tạm giữ và hành hung trưởng văn phòng hãng thống tấn Mỹ AP tại
Hà Nội, sau khi nhà báo này tìm cách chụp ảnh giáo dân thắp nến cầu nguyện
tại Toà Khâm Sứ cũ ở Hà Nội.
Chiến dịch đàn áp báo chí năm 2008
Về quyền tự do báo chí, bộ ngoại giao
Mỹ ghi nhận một chiến dịch đàn áp tại Việt Nam trong suốt năm 2008, với
vụ bắt giữ hai nhà báo và cách chức một loạt tổng biên tập. Đó là trường
hợp hai ký giả Nguyễn Việt Chiến của tờ Thanh Niên và Nguyễn Văn Hải của
tờ Tuổi Trẻ, bị bắt ngày 12 tháng 5 với tội danh lạm dụng quyền hạn trong
khuôn khổ cuộc điều tra họ thực hiện năm 2006 về vụ tham nhũng ở cơ quan
PMU 18.
Báo chí và công luận Việt Nam đã nhất
loạt phản đối vụ bắt giam này, nhưng chỉ hai ngày sau, Bộ Văn Hoá và Thông
Tin đã ra lệnh ngưng ngay việc đưa tin về vụ đó và báo chí chính thức đã
phải chấp hành.
Qua tháng 7, hai tổng biên tập của tờ
Thanh Niên và Tuổi Trẻ bị thay thế. Hai tờ báo gọi đây là việc thay thế
bình thường, nhưng theo một số nguồn tin thì họ đã bị bãi chức vì đã cho
phép công bố bài viết về tham nhũng. Qua tháng 8, đến lượt 7 ký giả bị
rút thẻ nhà báo với lý do « thiếu trách nhiệm khi viết bài về vụ
PMU 18 ».
Nhìn chung, đánh giá của Bộ Ngoại giao
Mỹ về tình hình nhân quyền tại Việt Nam rất khắt khe. Tuy nhiên, Việt Nam
không bị chỉ trích dữ dội bằng Trung Quốc, Miến Điện hay Bắc Triều Tiên.
Trung Quốc là quốc gia châu Á duy nhất
bị Washington liệt vào danh sách 11 nước nơi mà tình hình nhân quyền xấu
đi hẳn trong năm 2008, còn Miến Điện và Bắc Triều Tiên là các quốc gia
nơi mà nhân quyền bị vi phạm ''một cách có hệ thống ».
Trong vùng Đông Nam Á, riêng Thái Lan
được nêu tên trong số các nước có tiến bộ về nhân quyền trong năm 2008.
Trích: RFI 26.2
_________________________________
Nhân
quyền VN 'chưa thỏa đáng'
Phúc trình thường niên của
Bộ Ngoại giao Mỹ nói tình hình nhân quyền ở Việt Nam năm 2008 vẫn còn ở
mức ‘chưa thoả đáng’.
Theo báo cáo này, ở Việt Nam vẫn còn tình trạng cấm đoán bất đồng chính
kiến và người dân bị bắt bớ vì có quan điểm chính trị đối lập nhưng không
được đưa ra xét xử nhanh chóng và công bằng.
Phúc trình cũng cho rằng Việt Nam tiếp tục giới hạn tự do ngôn luận “đặc
biệt là chuyện chỉ trích cá nhân lãnh đạo chính phủ, hay việc thúc đẩy đa
nguyên, đa đảng”.
Báo cáo còn dẫn chứng vụ trưởng đại diện hãng thông tấn Mỹ Associated
Press 'bị cảnh sát đánh' hôm 19/9/2008 sau khi tới chụp ảnh giáo dân cầu nguyện
ở khu vực Tòa Khâm sứ cũ ở Hà Nội.
Trả lời BBC sáng 26/2, ông Nguyễn Đức Thuỳ, Viện trưởng Viện nghiên cứu
Quyền con người, cho rằng ‘lâu nay trong bất kỳ báo cáo hàng năm nào, Mỹ
đều có quan điểm như vậy’, nên ‘chuyện đó không có gì đáng bàn lắm’ .
“Họ chỉ dựa trên một số hiện tượng bề ngoài và một số sự kiện đơn lẻ,
như vụ các nhà báo bị bắt. Như thế không phản ánh đúng tình hình”.
Báo cáo của Mỹ nói cho tới cuối năm 2008, chính quyền Việt Nam đã bắt
“ít nhất 35 tù nhân chính trị”.
Phúc trình cũng nói tới hiện trạng buôn người, bạo lực và phân biệt đối
xử với phụ nữ vẫn còn là một vấn đề lớn ở Việt Nam.
'Thiếu minh bạch'
Trong khi đó, các tổ chức nhân quyền độc lập vẫn “chưa được phép hoạt
động”.
Về vấn đề này, ông Thùy nói: “Hiện giờ Việt Nam có rất nhiều cơ quan nghiên
cứu về quyền con người ở nhiều nơi theo hương đa dạng và rộng mở chứ
không có chuyện ngăn cản”.
“Việc nghiên cứu quyền con người phụ thuộc vào nhu cầu nội tại của cơ
quan đó, chứ không có chuyện chỉ đạo từ trên xuống”.
Ngoài ra, báo cáo còn thấy nhiều vụ tham nhũng trong lực lượng công an,
cũng như nêu lên sự thiếu minh bạch trong việc “thu đất và di dân khỏi
các dự án cơ sở hạ tầng”.
Viện trưởng Nguyễn Đức Thuỳ lý giải: “Ngay một lúc mà đòi hỏi minh bạch
mọi thứ thì hơi khó. Đó là cả một tiến trình".
"Luật thông tin đang được xây dựng để làm sao minh bạch hóa hơn hoạt
động của chính quyền, không chỉ có trong lĩnh vực đất đai”.
Điểm tích cực trong báo cáo về Việt Nam là có những cải thiện liên quan
tới người khuyết tật ở Việt Nam, trong đó có việc các tòa nhà chính phủ
mới đã có chỗ đi dành cho đối tượng này.
Năm ngoái, Việt Nam đã lên tiếng chỉ trích báo cáo của Mỹ là không khách
quan và dựa vào những thông tin “sai lệch và thành kiến”.
Chính quyền nhấn mạnh trong những năm qua đã đạt được nhiều thành tựu
trong việc “bảo đảm và thúc đẩy tự do của người dân trong mọi lĩnh vực, trong
đó có tự do ngôn luận, tự do báo chí và tự do thông tin”.
Trích: BBC 26.2
Mục Thời sự Tạp chí Dân chủ &
Phát triển điện tử:
www.dcpt.org
hay www.dcvapt.net
|
Trở về Mục Lục