|
DC&PT - Thời
Sự 2009
Cha
đẻ thuyết "Sức mạnh mềm" nhìn nhận 2009, dự báo 2010
GS. Joseph Nye, ĐH
Harvard cha đẻ của học thuyết "Sức mạnh mềm" nổi tiếng thế giới
tổng kết năm 2009, "năm vượt qua khủng hoảng" và dự báo những thách
thức của năm 2010.
Tăng
trưởng kinh tế vẫn là thách thức hàng đầu
"Điều
quan trọng nhất là chúng ra đã bước đầu vượt qua được cuộc khủng hoàng
tài chính của năm ngoái. Giờ chính là thời điểm bắt đầu sự phục hồi tăng
trưởng kinh tế, và đó chính là điều làm cho năm nay khác hẳn với năm
ngoái", GS. Nye nói trong một
cuộc phỏng vấn gần đây với Tân Hoa xã. Ông nhấn rmạnh rằng tăng trưởng
kinh tế ổn định sẽ là chìa khoá quyết định việc đối phó với các thách
thức khác.
"Thách
thức quan trọng nhất là làm sao duy trì được sự tiến bộ của kinh tế thế
giới, và chắc chắn rằng chúng ta sẽ không nhanh chóng lãng quên giai đoạn
mất cân bằng đã đẩy chúng ta đến cuộc khủng hoảng năm. Không giữ được đà
tăng trưởng kinh tế, sẽ rất khó giải quyết được nhiều vấn đề mà chúng ta
đang đối mặt", GS. Nye nói.
Theo GS.
Nye, việc thành lập nhóm G20 có lẽ là "bước tiến quan trọng
nhất" trong điều hành toàn cầu. Hành động mang tính quốc tế của các
nền kinh tế lớn "sẽ là khuôn khổ quan trọng nhất" để duy trì đà
tăng trưởng bền vững cho kinh tế thế giới trong những năm tới.
Tuy nhiên
theo quan điểm của GS. Nye, dù G20 đã và đang đóng vai trò quan trọng
trong điều hành toàn cầu, G20 với tư cách hiện nay là một tổ chức kinh tế
liên chính phủ sẽ không biến đổi thành một tổ chức chính trị.
"Tổ
chức này không muốn đánh mất mục tiêu cơ bản của mình và họ sẽ cố gắng
giải quyết mọi vấn đề. Trước hết họ sẽ tập trung vào kinh tế quốc
tế", ông nhận định.
Giáo
sư Joseph S. Nye của ĐH Harvard - cha đẻ của các học thuyết "sức
mạnh mềm" và "sức mạnh thông minh". Ảnh: stanford.edu
An ninh
vẫn sẽ bấp bênh
Theo GS.
Nye, những vấn đề an ninh đau đầu, như các cuộc chiến ở Afghanistan và
Iraq, sự bế tắc trong vấn đề hạt nhân ở Iran và bán đảo Triều Tiên, cũng
như tiến trình hoà bình Trung Đông, sẽ tiếp tục bỏ ngỏ trong năm tới,
nhưng "việc Tổng thống Mỹ Barack Obama quyết định tăng thêm quân
đến Afghanistan có thể sẽ đưa chiến trường này trở thành điểm nóng số một".
Đối với
nguy cơ phổ biến vũ khí hạt nhân, GS. Nye cho rằng nước Mỹ sẽ tận dụng
các cuộc đàm phán đa phương 6 bên để nhấn mạnh mối quan ngại đối với vấn
đề hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên.
Nước Mỹ
không tin rằng những vấn đề như thế này không thể giải quyết song phương,
GS. Nye nói. "Đây là một vấn đề đa phương. Nó thuộc về các cuộc
đàm phán sáu bên".
Về vấn đề
hạt nhân của Iran, GS. Nye nói vẫn có "cơ hội để Iran đạt được thoả
thuận", nhưng mấu chốt vẫn là Iran phải tuân theo các nghĩa vụ quốc
tế của họ. "Tôi không nghĩ người Israel sẽ tấn công hay làm điều
tương tự nếu người Iran tuân thủ thoả thuận".
Cũng tương
tự với tiến trình hoà bình ở Trung Đông, GS cho biết "khó có thể
mong đợi một tiến bộ lâu dài xảy ra trong một sớm một chiều" cho dù
cộng đồng quốc tế sẽ vẫn tiếp tục các nỗ lực đẩy nhanh tiến trình này.
Quan hệ
giữa các nước lớn cải thiện
Trong năm
2009, quan hệ của Mỹ với Liên minh châu Âu, Nga và Trung Quốc đã cải
thiện nhiều trong giai đoạn đầu triều đại của ông Obama, GS Nye nhận
định. Ông kiên định đề xuất rằng, nước Mỹ
cần phát triển "sức mạnh thông minh" để vừa đảm bảo an ninh
quốc gia, vừa duy trì vị thế thống trị trong hệ thống quốc tế.
Theo GS. Nye, sức mạnh thông minh chính là sự kết hợp
giữa các công cụ của sức mạnh cứng và sức mạnh mềm thành những chiến lược
thành công.
Chính
quyền của Tổng thống Obama, bằng cách đưa sức mạnh thông minh vào các
chính sách đối ngoại của mình, đã quyết định tận dụng vị thế lãnh đạo của
mình để xây dựng quan hệ hợp tác và giải quyết các vấn đề mà không một
nước nào có thể tự mình giải quyết, GS. Nye nói. Rõ ràng, một cấu trúc
quan hệ bền vững là điều tốt cho lợi ích quốc gia của bất cứ cường quốc nào
cũng như cho điều hành toàn cầu.
"Việc Mỹ và Trung Quốc có được mối quan hệ tốt đẹp là
điều rất quan trọng bởi hai nước đều có ảnh hưởng lớn đến kinh tế thế giới", GS nhận định. Tuy nhiên, ông phản đối cái gọi là G2,
trong đó Mỹ và Trung Quốc tạo thế chiến lược để cùng nhau xử lý các vấn
đề toàn cầu.
"Tôi
cho G2 là một sai lầm, vì những vấn đề mà chúng ta cần giải quyết có mức
độ sâu rộng hơn nhiều... Chúng ta cần phải hợp tác với cả châu Âu, Nhật
Bản và các nước khác", GS. Nye nói.
"Nước
Mỹ rất coi trọng vai trò đối tác của một châu Âu đoàn kết trong việc giải
quyết các vấn đề cả về kinh tế và an ninh, trong đó có vai trò của EU về
mặt kinh tế và NATO về mặt quân sự", ông bổ sung.
GS. Nye
nói, ông thấy rất lạc quan với những tiến bộ mà chính quyền Tổng thống
Obama đạt được trong năm đầu nắm quyền. "Chính quyền mới đã tạo
nên giọng điệu mới cho chính sách đối ngoại của Mỹ. Những hành động của
Mỹ trong việc ủng hộ sự phát triển của G20 là một tư duy đa phương mới, cũng
như những hành động của Mỹ trong việc cải thiện các quan hệ song phương
với châu Âu, Nga, Trung Quốc và Nhật Bản, là những bước đi quan
trọng".
Đại An (dịch)
Tác giả: Theo Tân Hoa xã
Trích:
Tuần VN 25.12
Mục Thời sự Tạp chí Dân chủ & Phát
triển điện tử:
www.dcpt.org
hay www.dcvapt.net
|