|
DC&PT - Thời
Sự 2010
Nhà thơ Hữu Loan thoát khỏi cõi trần
Nhà thơ Hữu Loan vừa mất ngày 18.3. 2010, thọ 95 tuổi. Ông không chỉ là
một nhà thơ rất được yêu mến, mà còn là một người yêu nước chân thành và
là một văn nghệ sĩ có bản lãnh, biết giữ phẩm giá và danh dự của người
cầm bút. Khi còn trẻ, nghe theo tiếng gọi yêu nước, dù đã có Tú tài,
nhưng ông đã gác bút nghiên và danh vọng để tham gia bộ đội đánh đuổi
thực dân Pháp. Rất tiếc ông là người có tài và có tâm huyết, nhưng nhiệt
tình và sự hi sinh của ông, cũng như bao triệu thanh niên VN, đã bị phản
bội!
Tuy ông không viết nhiều thơ, nhưng các bài thơ của ông rất được ưa
chuộng. Bài nổi tiếng nhất của ông là bài „Mầu
tím hoa sim“. Bài thơ này sau đó đã được phổ nhạc, có thể
nói hầu hết người Việt ở hai miền đều thuộc lòng bài thơ và bài hát „Màu
tím hoa sim“. Hữu Loan đã kể lại tâm sự của chính mình. Trong lúc đi
bộ đội thì được tin người vợ ở quê mất giữa lúc tuổi đôi mươi !
Thi sĩ thương sót người vợ trẻ sáng tác thành bài thơ với tình cảm chân
thành của người chồng, của một thi nhân. Nhưng tình cảm chân thành này đã
bị những người lãnh đạo độc tài vô sản và các người cầm đầu tư tưởng và
chỉ huy văn nghệ khi ấy kết tội Hữu Loan đã „đánh mất lập trường để tình cảm lãng mạn của giai cấp tiểu tư sản sai khiến“.
Ông bị thất sủng.
Sau khi chiếm được miền Bắc 1954 những người lãnh đạo độc tài vô sản
không cần tới sự giúp đỡ của phú nông, địa chủ và thành phần trí thức tiểu
tư sản nữa, nên Hồ Chí Minh đã phát động phong trào „Cải cách ruộng đất“, thẳng tay đấu tố
địa chủ và phú nông, giết hại hàng trăm ngàn người ở thôn quê. Hữu Loan
phải rời bộ đội và nhẩy vào sinh hoạt văn nghệ. Cũng với nhiệt tình của một
nhà thơ, một trí thức có tâm huyết và biết trọng danh dự, ông đã dấn thân
hợp tác cho các tờ “Nhân văn”
và “Đất mới” . Thành ra khi
phong trào „Trăm hoa đua nở“
do nhóm lãnh đạo độc tài vô sản phát động vào cuối thập niên 50 của thế kỉ
trước để thanh toán những trí thức và văn nghệ sĩ yêu nước không chịu bẻ
cong ngòi bút làm nô lệ cho các cai văn nghệ thì Hữu Loan bị quản thúc tại
quê nhà ở Nga sơn, Thanh hóa và bị cấm không được liên hệ với bạn hữu từ
đó đến nay!
Để tưởng nhớ và tỏ lòng kính mến nhà thơ, nhà trí thức nên ông Hà Sĩ Phu
đã viết hai câu đối chân thành và đầy ý nghĩa sau đây:
Hà Sỹ Phu
Khóc
Hữu Loan
- Khóc
vợ, có hoa tím phân ưu, tiếng khóc hóa lời ca,
“thăm thẳm chiều hoang” thành bất tử !
-
Khinh vua, rủ đá xanh làm bạn (1), giọng khinh vào câu đối,
“ăn dân hết nước” lại
trường sinh ? (2)
---------------------------------------
(1) Hữu Loan tự bỏ chức vụ, về Thanh Hóa chở đá để mưu
sinh.
(2) Câu đối xướng họa giữa Hữu Loan và Tú Sót :
- Bác bôi tôi không bằng tôi bôi bác! (Tú
Sót-Nghệ An)
- Mày ăn dân hết nước, dân ăn mày ! (Hữu Loan-Thanh Hóa)
__________________________
Mầu tím hoa
sim
HỮU LOAN
Nàng có ba người anh đi bộ đội
Những em nàng
Có em chưa biết nói
Khi tóc nàng đang xanh
Tôi người vệ quốc quân
xa gia đình
Yêu nàng như yêu người em gái.
Ngày hợp hôn
Nàng không đòi may áo mới
Tôi mặc đồ quân nhân
đôi giày đinh bết bùn
Đất hành quân
Nàng cười xinh xinh
bên anh chồng độc đáo
Tôi ở đơn
vị về
Cưới nhau xong là đi
Từ chiến khu xa
Nhớ về ái ngại
Lấy chồng thời chiến binh
Mấy người đi trở lại
Lỡ khi mình không về
thì thương người vợ chờ bé bỏng chiều quê......
Nhưng không chết
Người trai khói lửa
Mà chết
Người gái nhỏ hậu phương.
Tôi về không gặp nàng
Má ngồi bên mộ con đầy bóng tối
Chiếc bình hoa ngày cưới
thành bình hương
tàn lạnh vây quanh
Tóc nàng
xanh xanh
ngắn chưa đầy búi
Em ơi giây phúp cuối
Không được nghe nhau nói
Không được nhìn nhau một lần
Ngày xưa nàng yêu hoa sim tím
áo nàng màu tím hoa sim
Ngày xưa
một mình
đèn khuya
bóng nhỏ
Nàng vá cho chồng tấm áo
ngày xưa...
Mục Thời sự Tạp chí Dân chủ & Phát triển điện tử:
www.dcpt.org hay
www.dcvapt.net
|
Trở về Mục Lục