|
|
DC&PT - Thời
Sự 2010
Cơ chế Thủ tướng chủ
quản?
Nguyễn Quang
A
 -
Với mấy chục bộ và 19 tập đoàn tổng công ty như vậy, số đầu mối mà Thủ
tướng phải trực tiếp điều khiển là quá lớn, vượt quá khả năng của một
người, dẫu tài giỏi đến đâu.
Phiên họp của Quốc hội đã thực sự nóng khi có đại biểu kiến nghị lập Ủy
ban điều tra về Vinashin và bỏ phiếu tín nhiệm Chính phủ vào cuối kỳ họp
này. Đấy là những kiến nghị hợp pháp nhưng chưa rõ sẽ có được thực hiện
không.
Vinashin, với khoản nợ lúc đầu được cho là 86 ngàn tỷ đồng, nay có thể
lên 120 hay 130 ngàn tỷ (khoảng 4,5- 5% GDP). Không nghiêm túc cải tổ một
cách quyết liệt các tập đoàn kinh tế nhà nước, sẽ có thể có thêm các
Vinashin khác và có thể nguy hiểm cho nền kinh tế nước nhà. Chúng sử dụng
quá nhiều nguồn lực của nhà nước nhưng mang lại thành tích rất không
tương xứng. Có lẽ, từ bài học Vinashin, đã đến lúc chúng ta phải xem lại
cụm từ "kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo".
|
|
|
"Chúng sử
dụng quá nhiều nguồn lực của nhà nước nhưng mang lại thành tích rất
không tương xứng". Ảnh Lao Động.
|
Trước kia các tổng công ty còn do các Bộ (và một vài địa phương) quản lý
trực tiếp (tức là Bộ là đại diện chủ sở hữu nhà nước, quyết định về nhân
sự, kế hoạch..., giám sát hoạt động của chúng) vì thế người ta gọi là các
bộ chủ quản. Cơ chế này có nhiều khiếm khuyết và bị kiến nghị hủy bỏ.
Với các tập đoàn (mà thực ra vẫn là các tổng công ty nhà nước có gắn thêm
hai chữ “tập đoàn”) và các tổng công ty 91, các Bộ chủ quản trước kia nay
mất các quyền quản lý đó mà chỉ tập trung vào quản lý nhà nước về ngành
mình phụ trách.
Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải cho biết, “Theo quy định, Thủ tướng Chính
phủ thực hiện quyền tập trung quản lý nhà nước và quyền chủ sở hữu của
nhà nước đối với tập đoàn”. Thủ tướng trực tiếp bổ nhiệm các thành viên
và chủ tịch hội đồng quản trị, tổng giám đốc của các tập đoàn. Hiện tại
có 19 tập đoàn và tổng công ty do Thủ tướng trực tiếp quản lý như vậy.
Với cơ chế Thủ tướng
chủ quản này, quyền lực kinh tế đã tập trung quá cao vào tay một người và
ẩn chứa những rủi ro khôn lường (thời xưa rải ra các Bộ và các địa
phương, nên rủi ro cũng được trải ra và có thể không đến mức khốc liệt
như với cơ chế Thủ tướng chủ quản).
Với mấy chục bộ và 19 tập đoàn tổng công ty như vậy, số đầu mối mà Thủ
tướng phải trực tiếp điều khiển là quá lớn, vượt quá khả năng của một
người, dẫu tài giỏi đến đâu. Không những thế chính trị gia hàng đầu của
đất nước không thể đồng thời đảm nhiệm việc liên quan đến kinh doanh trực
tiếp như vậy.
Liệu đã đến lúc cần xem lại cơ chế Thủ tướng chủ quản?
Nguyễn Quang A
Trích: Bee.Net.VN, 2.11
.
Mục Thời sự Tạp chí Dân chủ & Phát
triển điện tử:
www.dcpt.org
hay www.dcvapt.net
|
Trở về Mục Lục